Tuinhuis of poolhouse: wanneer heb je geen vergunning nodig?

Voor een vrijstaand bijgebouw in de tuin, zoals een tuinhuis, berging, poolhouse of tuinkamer, heb je in principe een omgevingsvergunning nodig. Vlaanderen.be beschrijft wanneer je daarvan vrijgesteld bent. Voldoet je project aan alle voorwaarden, dan kun je bouwen zonder vergunning. Voldoet het aan één voorwaarde niet, dan moet je een vergunning aanvragen.

De voorwaarden voor vrijstelling

• Er staat maximaal 40 vierkante meter aan vrijstaande bijgebouwen per woning. Bestaande vrijstaande bijgebouwen tellen mee; aangebouwde bijgebouwen niet.
• Het gebouw is niet hoger dan 3,5 meter.
• Het staat volledig binnen een straal van 30 meter van de woning.
• Het staat in de zijtuin minstens 3 meter en in de achtertuin minstens 1 meter van de perceelsgrens. Bouwen tegen een bestaande scheidingsmuur kan, als die muur niet gewijzigd wordt.
• Het regenwater wordt niet van je eigen terrein afgevoerd. Dakgoten aansluiten op de riolering mag dus niet.
• Het staat niet in ruimtelijk kwetsbaar gebied, niet in de strook van 5 meter vanaf de bovenste rand van het talud van een waterloop, niet in de erfdienstbaarheidszone langs grachten van algemeen belang en niet in een afgebakende oeverzone.
• Het is niet in strijd met een BPA, een RUP, een verkavelingsvergunning van minder dan 15 jaar oud, een stedenbouwkundige verordening of de voorwaarden van een bestaande vergunning.

Tel alles mee

De 40 vierkante meter geldt voor alle vrijstaande bijgebouwen samen. Heb je al een vrijstaande garage of een tuinberging, dan blijft er minder ruimte over voor een poolhouse of tuinkamer. Meet dus eerst wat er al staat.

De gemeente heeft het laatste woord

Vlaanderen.be benadrukt dat de gemeente bijkomende voorwaarden kan opleggen of de vrijstelling vergunningsplichtig kan maken. Ga daarom altijd langs bij de dienst omgeving van je gemeente, ook als je denkt dat je project vrijgesteld is. Op percelen met beschermd erfgoed mag je vrijgestelde werken pas uitvoeren na een machtiging van Onroerend Erfgoed.

Toch een vergunning nodig?

Voldoet je project niet aan de voorwaarden, dan vraag je een omgevingsvergunning aan via het Omgevingsloket. Vlaanderen.be vermeldt dat een architect dan niet altijd nodig is: een tuinhuis, bergplaats, garage of carport en een serre kunnen vrijgesteld zijn van architect, onder meer als de oppervlakte maximaal 40 vierkante meter per gebouw is, de kroonlijsthoogte maximaal 3 meter en de nokhoogte maximaal 4,50 meter. Voor een tuinhuis of poolhouse zonder architect kun je volgens vlaanderen.be de snelinvoer in het Omgevingsloket gebruiken, als je geen andere werken combineert.

Wat je de bouwer vraagt

• Wat zijn de exacte buitenmaten en de hoogte, inclusief dakrand en fundering?
• Hoe wordt het regenwater van het dak opgevangen op mijn terrein?
• Welke fundering is nodig, en wie voert die uit?
• Moet er elektriciteit of water naartoe, en wie legt dat aan?
• Help je met de vergunningsaanvraag als die toch nodig is?

Ook zonder vergunning gelden andere regels

Een vrijstelling van vergunning betekent niet dat alles mag. Burenrecht, erfdienstbaarheden en verkavelingsvoorschriften blijven gelden. Een gesprek met je buren over een gebouw tegen de perceelsgrens voorkomt veel discussies.